तूफान (टाइफुन)
जुलाईदेखि अक्टोबरसम्म धेरै आउने, भारी वर्षा र तेज हावासहितको ठूलो आँधी हो। भारी वर्षाले नदीको पानी बढेर बगाउने (बाढी) वा पहाडको माटो बग्ने (पहिरो) हुन सक्छ।
भूकम्प
धरती हल्लिनु हो। ठूलो भूकम्प हुँदा भवन भत्किन सक्छ, आगलागी वा सुनामी पनि हुन सक्छ।
सुनामी
समुद्रमा ठूलो भूकम्प हुँदा उठ्ने ठूलो विनाशकारी छाल हो।
ज्वालामुखी विस्फोट
पहाडबाट ढुंगा, ग्याँस र खरानी निस्कने घटना हो।
ढुंगा वा खरानी उडेर भवन नष्ट हुन सक्छ, कृषि वा मानव शरीरमा पनि क्षति पुर्‍याउन सक्छ।

विपद् हुँदा मोबाइल फोन नजोडिनु, बिजुली・ग्यास・पानी बन्द हुनु, यातायात सेवा रोकिनुजस्ता समस्या देखाउने चित्र।

✖मोबाइल जडान हुन गाह्रो हुन सक्छ
✖बत्ती, ग्यास र पानी रोकिन सक्छ
✖रेल–बस चल्न रोकिन सक्छ
✖आवश्यक सामान पाउन गाह्रो हुन सक्छ

जीवनमा आवश्यक सामग्री ३ दिनदेखि १ हप्तासम्मका लागि तयारी गरी राख्नुहोस्।

गर्नुपर्न सक्छ, त्यसैले सामान झोलामा राखी जुनसुकै बेलामा बोक्न सकिने गरी तयार राख्नुहोस्।

आपतकालीन झोला, पानी, खाना, प्राथमिक उपचार सामग्री आदि विपद् तयारीका सामान देखाइएको चित्र।

▼खानाको उदाहरण
पिउने पानी・भण्डारण गर्न मिल्ने चामल/भात・कप नुडल・क्यानमा भएको खाना・रेडी–मेड खाना・पोषण पूरक खाद्य・चकलेट आदि

▼जीवनयापनका लागि आवश्यक सामग्री
आपतकालीन ट्वाइलेट・टर्च/हात–बत्ती・ब्याट्री・औषधि・लुगा परिवर्तन・प्लास्टिक झोला・क्यासेट ग्यास चुलो・ग्यास बटुला आदि


【हजर्द नक्सा (जोखिम नक्सा) जाँच्ने】

हजर्द नक्सामा विपद् हुने सम्भावित स्थान र गर्ने ठाउँ देखाइन्छ।

आफू बस्ने क्षेत्रको हजर्द नक्सा हेरौं र घरबाट स्थलसम्मको सुरक्षित मार्ग पहिल्यै जाँच गरौं।

विपद् बेला避避रण गर्ने स्थान देखाउने避रण स्थलको संकेत बोर्डको नमूना।

【विपद् अभ्यास / अभ्यासमा सहभागी हुने】

बसोबास गर्ने नगरपालिकामा “विपद् अभ्यास” र “ अभ्यास” गरिन्छ।
अभ्यासमा सहभागी भई आफू र परिवारको ज्यान सुरक्षित राख्न सिकौँ।

स्थानीय विपद् अभ्यास वा避रण अभ्यासमा सहभागी मानिसहरूको दृश्यको चित्र।
⚠ POINT

विपद् हुँदा तलका माध्यमबाट जानकारी प्राप्त गर्न सकिन्छ।
・टेलिभिजन (“d” डेटा प्रसारण) ・ रेडियो
・बसोबास गर्ने नगरपालिकाको विपद् जानकारी साइट
・स्मार्टफोन एप  例)उदाहरण: “टोक्यो विपद् एप”, “Safety Tips”

भूकम्प आएमा ठूलो फर्निचर आदि बाट टाडा बस्नुहोस् र टेबलमुनि बसेर आफ्नो शरीर सुरक्षित राख्नुहोस्।
भूकम्पका कारण भवन टेढ़ो भएर ढोका र झ्याल नखुल्न सक्छ, त्यसैले ढोका वा झ्याल खोलेर निकास मार्ग बनाइदिनुहोस्।

भूकम्प आउँदा हल्लाबाट बच्न टेबलमुनि बसेको दृश्यको चित्र।

भूकम्पको तयारीका लागि, कोठाभित्रका र्याक वा आलमारी नढल्ने गरी फिक्स गरी कोठालाई सुरक्षित बनाऔँ।

भूकम्प तयारीका लागि दराज वा अलमारी नढल्ने गरी固定 गरिएको चित्र।

【गर्नुपर्ने अवस्थामा】

・आगो निभाउनुहोस्
・ग्यास चुहावट भएको छैन भनेर जाँच गर्नुहोस्
・बिजुलीको ब्रेकर बन्द गर्नुहोस्

विपद् हुँदा避रण अघि आगो निभाउने, ग्यास चुहावट जाँच गर्ने र बिजुली ब्रेकर बन्द गर्ने सुरक्षा उपाय देखाइएको चित्र।

・हिँड्न सजिलो clothing लगाएर, सम्भव भएसम्म २ वा बढी व्यक्तिसँगै हिँडेर गर्नुहोस्।
・गाडीमा हुनुहुन्छ भने सडकको छेउमा रोक्नुहोस्। गाडी छाडेर गर्दा ढोका लक नगरी, चाबी त्यही राखेर भाग्नुहोस्।

विपद् बेला पैदल हिँडेर वा गाडीबाट ओर्लेर सुरक्षित स्थानतिर सर्ने मानिसहरूको दृश्यको चित्र।

・उचाइ भएका भवन वा पर्खालबाट टाढा रहनुहोस्
・नदी, डाँडा वा समुद्रतर्फ नजानुहोस्

भूकम्पले भवन र पर्खाल हल्लिएको, नदी・पहाड・समुद्र अशान्त भएको विपद् अवस्थाको चित्र।

तूफान, सुनामी, ज्वालामुखी विस्फोटजस्ता विपद् हुँदा टेलिभिजन वा इन्टरनेटमार्फत नयाँ जानकारी संकलन गर्नुहोस्।
का लागि “चेतावनी स्तर ” महत्त्वपूर्ण हुन्छ। स्तर जाँच गरी सुरक्षित रूपमा आवश्यक छ कि छैन निर्णय गर्नुहोस्।

बाढी, पहिरो र सुनामीसम्बन्धी चेतावनी स्तर देखाइएको नमूना चित्र।
ज्वालामुखी विस्फोट चेतावनी स्तर देखाइएको नमूना चित्र।

सन्दर्भ लिंक (बाह्य साइट)

प्रवेश–बसोबास व्यवस्थापन विभाग:जीवन–रोजगार मार्गदर्शिका “आपतकालीन/विपद्”  

【टोकियो महानगर】 विपद् तथा आपतकालीन जानकारी

टोकियो विपद् नक्सा 〉

टोकियोमा हुने विपद् स्थिति, जानकारी र स्थलहरू जाँच गर्न सकिन्छ। विपद् हुँदा कहाँ जानु सुरक्षित हुन्छ भन्ने कुरा पहिले नै थाहा पाउन उपयोगी हुन्छ।


【राष्ट्रिय】 विपद् तथा आपतकालीन जानकारी

मौसम विभाग|Multilingual Information on Disaster Risk Reduction 〉

भूकम्प, तूफान, सुनामी तथा मौसमसम्बन्धी वास्तविक–समय डेटा र जानकारी विभिन्न भाषामा जाँच गर्न सकिन्छ। विपद् तयारी र नयाँ स्थिति बुझ्न उपयोगी हुन्छ।

भूमि तथा यातायात मन्त्रालय|विपद् पोर्टल 〉

यो वेबसाइटमा विपद् अघि तयारी गर्न आवश्यक जानकारी र विपद् हुँदा उपयोगी सूचना एकै ठाउँमा जाँच गर्न सकिन्छ।